De eerste weken nadat je vader of moeder is opgenomen

De eerste dagen zeggen nog niets

Bijna iedereen schrikt van de eerste week. Je vader of moeder is verward, boos, apathisch of alle drie op één dag. De kamer voelt kaal, het personeel is nog vreemd, en jij rijdt naar huis met het idee dat je een fout hebt gemaakt.

Wat verzorgenden vaak zeggen, is dat die eerste weken geen goede graadmeter zijn. Verhuizen is voor iedereen ontregelend, en voor iemand die al kwetsbaar was helemaal. Dat betekent niet dat het vanzelf goed komt. Het betekent wel dat je in die eerste dagen nog geen conclusie hoeft te trekken over of dit de juiste plek is.

Houd wel bij wat je ziet. Niet om te controleren, maar omdat je het over drie weken niet meer precies weet, en omdat de zorg er iets aan heeft als jij kunt zeggen dat hij ’s ochtends helderder is dan aan het eind van de middag.

Hoe vaak ga je langs in het begin?

Hier lopen de adviezen uiteen, en het is eerlijker om dat gewoon te zeggen dan om te doen alsof er één antwoord is.

De ene lijn: kom de eerste weken juist veel. Een bekend gezicht is het enige houvast in een gebouw waar alles nieuw is, jij vertaalt wie je moeder was naar mensen die haar nog niet kennen, en je ziet zelf of het goed gaat. De andere lijn: kom de eerste weken juist wat minder. Zolang de familie er elke dag zit, hoeft er geen band met de zorg te ontstaan en blijft het gevoel hangen dat dit tijdelijk is.

Sommige huizen adviseren het een, sommige het ander, en soms verschilt het per afdeling. Vraag het op de afdeling zelf, en vraag er meteen bij waaróm ze het adviseren. Dan kun je zelf wegen of het op jullie situatie slaat. Wat er in beide lijnen hetzelfde is: korte bezoeken verspreid over de week werken beter dan lange bezoeken op één dag.

Wat je in de eerste week met het huis regelt

Er komt veel op je af en het meeste kan wachten. Dit is het rijtje dat je beter meteen vraagt, omdat het de weken erna elke dag scheelt.

• Wie de eerste contactpersoon is, en wie dat in het weekend is. Eén naam en één nummer, gedeeld met de hele familie.
• Wanneer bezoek gelegen komt. Niet alleen de bezoektijden, maar het dagritme: de maaltijden, de doucheronde, de dagbesteding, het moment waarop het onrustig wordt.
• Wie de eerstverantwoordelijke verzorgende is, en wanneer het eerste zorgleefplangesprek staat.
• Wat er van jullie verwacht wordt aan spullen: kleding merken, wassen, de kapper, wat je zelf meebrengt.
• Hoe jullie berichten van de zorg krijgen — telefoon, mail, een cliëntportaal — en wie van de familie dat leest.

Verdeel het nu, niet als het al scheef zit

In de weken na een opname doet meestal één iemand alles. Dat gaat vanzelf zo: er was haast, er moest iemand beslissen, en die persoon is blijven staan. Zolang alles nieuw is voelt niemand dat als oneerlijk, ook diegene zelf niet.

Het gaat pas wringen na een maand of drie. En dan gaat het gesprek niet meer over wie wat doet, maar over wie er niet was. Datzelfde gesprek is een stuk makkelijker als je het voert voordat er verwijten in zitten.

Splits daarbij het regelwerk van het bezoek. Post, geldzaken, de kapper, contact met de zorg: dat is werk, en werk verdeel je naar wie het kan, ook als diegene twee uur rijden verderop woont. Bezoek is iets anders, en dat verdeel je naar wie wanneer kan.

Zet het ergens waar iedereen het ziet

De valkuil is de familieapp. In de eerste weken werkt die nog, omdat iedereen elke dag meeleest en niemand aan iets anders denkt. Twee maanden later is het weer een gewoon gesprek geworden, met foto’s en linkjes ertussen, en weet niemand meer wie er woensdag gaat.

Een gedeelde kalender doet wat een appgroep niet kan: hij laat de lege dagen zien. Wie Gaat Er Op Bezoek is daarvoor gemaakt — één familie, één wachtwoord, en de bezoektijden van het huis erin, zodat er niet op een verkeerd moment gepland wordt.

Zet er in dezelfde week meteen de wat verdere familie bij. Een neef, een schoondochter, een oude buurvrouw: precies die mensen vullen de doordeweekse dagen die de kinderen niet halen, en voor je moeder is dat vaak het leukste bezoek van de week.

En jijzelf

Na een opname vallen veel mensen om. Maandenlang stond alles op scherp — de nachten, het regelen, de angst dat het thuis misgaat — en pas als dat wegvalt komt de vermoeidheid. Vaak samen met een schuldgevoel dat nergens op slaat maar er wel is.

Dat je in die periode minder langsgaat dan je van jezelf had verwacht, is geen falen. Het is precies de reden dat je het samen doet.

Veelgestelde vragen hierover