Verhuizen naar het verpleeghuis: de checklist voor familie

Verhuizen naar het verpleeghuis: als er een plek vrijkomt, gaat het snel

Wie een Wlz-indicatie voor verblijf heeft, staat meestal eerst op een wachtlijst. Is de situatie thuis zorgelijk, dan kan het zijn dat je moeder eerst een plek krijgt in een ander huis dan jullie eerste keus, en daar wacht tot er in het huis van haar voorkeur iets vrijkomt.

Een aanbod kun je weigeren. Ze blijft dan op de wachtlijst staan, maar wie twee keer weigert, kan na overleg met het zorgkantoor een andere wachtstatus krijgen.

Als het verpleeghuis belt, zit er vaak weinig tijd tussen het aanbod en de verhuizing. Vraag bij de aanmelding al hoeveel tijd jullie dan krijgen, en begin met deze checklist terwijl ze nog op de wachtlijst staat. Dan valt de verhuizing niet samen met het uitzoeken.

Verdeel de klussen meteen. Eén persoon doet de administratie, één de meubels en de kamer, één de kleding. Zo belandt niet alles bij degene die het dichtstbij woont. Voor jullie eigen situatie maakt de Rijksoverheid op rijksoverheid.nl/verpleeghuis een overzicht van wat er te regelen valt. Via 1400 kun je dat ook telefonisch vragen.

Wat het verpleeghuis regelt, en wat niet

Verpleeghuizen verschillen, maar de basis is vaak hetzelfde. Op de kamer staan meestal een hoog-laagbed, een kledingkast, een nachtkastje en plafondverlichting. In sommige huizen liggen ook de vloerbedekking en de gordijnen er al.

Vraag voor de verhuizing om een plattegrond met maten, of ga de kamer opmeten. Vraag ook naar de huisregels: wat er aan de muur mag, welke apparaten zijn toegestaan, en of het huis de was doet. Veel huizen willen dat kleding gemerkt is, met de naam of met een label van de wasserij. Met die antwoorden weet je wat er mee moet en wat thuis kan blijven.

Wat mag je meenemen naar een verpleeghuis?

Neem mee wat haar kamer herkenbaar maakt en wat ze elke dag gebruikt. Minder is beter: een volle kamer is lastig voor de zorg en voor haar rollator. Een praktische lijst:

• Meubels: haar eigen stoel, een klein tafeltje, een leeslamp, en een kastje of dressoir als er ruimte is.
• Herinneringen: foto’s, het schilderij dat thuis boven de bank hing, haar eigen klok, een plaid of kussen van thuis.
• Kleding: gemakkelijk zittende kleding voor ruim een week, stevige schoenen en pantoffels met een dichte hiel, een jas en nachtkleding. Kleding wordt in een verpleeghuis vaker gewassen dan thuis, dus neem liever wat te veel mee dan te weinig.
• Verzorging: toiletspullen, haar bril, het gehoorapparaat met reservebatterijen, een gebitsdoosje, een haarborstel en de crème of parfum die ze gewend is.
• Papieren: identiteitsbewijs, zorgpas, een actueel medicijnoverzicht, en kopieën van een volmacht of levenstestament als die er zijn.
• Voor elke dag: een telefoon met oplader, een radio, een kalender, een boek of puzzelboek.

De kamer in het verpleeghuis inrichten

Richt de kamer zo in dat ze zich er herkent. Zet de stoel in dezelfde hoek als thuis, met dezelfde lamp ernaast. Hang foto’s op ooghoogte vanuit haar stoel en haar bed, niet vanuit waar jij staat. Vertrouwde spullen op een vertrouwde plek helpen haar om zich er thuis te voelen.

Laat ruimte vrij. De zorg moet om het bed heen kunnen, soms met een tillift, en de rollator moet de badkamer in kunnen. Losse kleedjes en snoeren over de vloer zijn een valrisico.

Houd rekening met de brandveiligheid. In veel huizen zijn kaarsen en verlengsnoeren niet toegestaan, soms ook keukenapparaten zoals een waterkoker of magnetron, en moeten elektrische apparaten veilig en in goede staat zijn. Een lampje op batterijen geeft hetzelfde licht als een kaars.

Een verpleeghuiskamer inrichten hoeft niet op één dag af. Begin met het bed, de stoel en de foto’s. De rest komt in de weken erna, als je ziet wat ze mist.

De verhuisdag

Richt de kamer in voordat ze aankomt, als het huis dat toelaat. Het maakt veel uit of je binnenkomt in een lege kamer, of in een kamer waar je eigen stoel al staat.

Ga met één of twee mensen mee, niet met de hele familie. Er komt die dag al genoeg op haar af: nieuwe gezichten, nieuwe geluiden, een nieuwe kamer. Neem het medicijnoverzicht mee, en een briefje over hoe ze het graag heeft. Hoe laat ze opstaat, wat ze bij het ontbijt drinkt, dat ze ’s nachts een lampje aan wil. Die dingen staan in geen dossier, en de verzorging wil ze graag weten.

Spreek af wie de eerste weken wanneer komt. Veel bezoek op de eerste dag en daarna een stille week is het patroon dat je wilt voorkomen. In Wie Gaat Er Op Bezoek zet je de bezoektijden van het nieuwe huis erin, en de verhuisdag en het eerste gesprek met de afdeling er als afspraak bij. Dan ziet iedereen in één agenda welke dagen al gedekt zijn.

Huur opzeggen bij opname in het verpleeghuis

Woont je moeder in een huurhuis en blijft er niemand achter, dan zeg je de huur op zodra de verhuisdatum vaststaat. De opzegtermijn voor een huurder is gelijk aan de betalingstermijn, met een minimum van één maand en een maximum van drie maanden. Betaalt ze de huur per maand, dan is de opzegtermijn één maand. Staat er een langere termijn in het contract, dan hoeft ze zich daar niet aan te houden.

Je zegt op met een brief, het liefst aangetekend, zodat vaststaat wanneer die is aangekomen. Een reden hoeft er niet in. Met een volmacht kun je dat namens haar doen. Vraag de verhuurder meteen wanneer de woning leeg moet zijn en in welke staat.

Blijft haar partner in het huis wonen, dan wordt er niets opgezegd. Kijk wel of die partner medehuurder is. Dat maakt verschil voor de huurtoeslag, zie hieronder.

Heeft ze een eigen woning, dan is de vraag na de opname in het verpleeghuis groter. Niemand verplicht jullie om het huis meteen te verkopen. Wat een leeg of verkocht huis betekent voor de belasting en de eigen bijdrage, hangt af van de situatie. Laat je daar goed over voorlichten voordat je iets besluit.

Huurtoeslag en eigen bijdrage na verhuizen naar het verpleeghuis

Staat je moeder ingeschreven op het adres van het verpleeghuis, dan heeft ze geen recht meer op huurtoeslag voor haar oude woning. De adreswijziging krijgt Dienst Toeslagen van de gemeente door. Kijk daarna in Mijn toeslagen of de huurtoeslag ook echt stopt: toeslag waar ze geen recht op had, moet later terug.

Blijft haar partner in de huurwoning en is die medehuurder, dan kan de partner zelf huurtoeslag aanvragen. De zorgtoeslag loopt door, ook als ze op het adres van het verpleeghuis staat ingeschreven.

Voor het verblijf betaalt ze een eigen bijdrage, die het CAK berekent en int. De eerste vier maanden is dat de lage eigen bijdrage: in 2026 tussen € 212,60 en € 1.115,80 per maand. Daarna volgt meestal de hoge eigen bijdrage, tenzij er bijvoorbeeld nog een partner thuis woont. Het CAK kijkt naar het inkomen en het vermogen van twee jaar eerder.

Checklist: het papierwerk na de verhuizing

Een deel hiervan regelt het verpleeghuis, een deel doen jullie zelf. Vraag bij de kennismaking wat het huis voor zijn rekening neemt.

• Adres: de gemeente moet de verhuizing uiterlijk vijf dagen erna weten. Vaak geeft het verpleeghuis de verhuizing door. Vraag het na, en doe het anders zelf.
• Huisarts en apotheek: woont ze in een verpleeghuis met behandeling, dan neemt meestal een specialist ouderengeneeskunde van het huis de rol van de huisarts over, en heeft ze geen eigen huisarts en apotheek meer. Zonder behandeling blijft haar eigen huisarts haar arts. Vraag welke van de twee het is.
• Post: laat de post doorsturen naar degene die de administratie doet, of naar het verpleeghuis.
• Abonnementen: energie, water, internet, telefoon, krant en tijdschriften opzeggen of overzetten.
• Verzekeringen: kijk of de aanvullende zorgverzekering en de inboedelverzekering nog passen bij de nieuwe situatie.
• Bank: regel dat iemand met een volmacht de rekeningen kan inzien en betalen, als dat nog niet zo is.

Verhuizen naar een ander verpleeghuis

Soms is het eerste verpleeghuis niet het laatste. Heeft je moeder een plek aangenomen in een ander huis dan jullie voorkeur, dan kan ze op de wachtlijst van het huis van haar voorkeur blijven staan. Komt daar een plek vrij, dan verhuist ze opnieuw, van verpleeghuis naar verpleeghuis.

Houd daar bij de eerste verhuizing rekening mee: neem mee wat ze nodig heeft, maar hoef niet alles meteen te verhuizen. En weeg later af of het nieuwe huis echt beter is. Dichter bij de familie of een afdeling die beter bij haar past, zijn goede redenen. Maar een tweede verhuizing is opnieuw wennen, en soms is de plek waar ze inmiddels gewend is de betere keus.

Wil je om een andere reden verhuizen naar een ander verpleeghuis, bijvoorbeeld omdat de kinderen ver weg wonen, bespreek dat dan met het zorgkantoor. Reken erop dat het kan duren: mensen die nog thuis wachten en nog geen zorg krijgen, kunnen voorrang krijgen.

Veelgestelde vragen hierover